Yazılım Kurulumu ve Paket Yöneticileri Linux'ta Nasıl Çalışır?

Linux'a yazılım yüklemek, Windows'taki gibi web sitelerinden .exe dosyalarını indirip çalıştırmayı değil, paket yöneticilerini ve yazılım havuzlarını içerir. Linux'ta yeniyseniz, bu dramatik bir kültür kayması gibi görünebilir.

Linux'ta her şeyi kendiniz derleyip kurabilirsiniz, ancak paket yöneticileri tüm işleri sizin için yapacak şekilde tasarlanmıştır. Paket yöneticisi kullanmak, yazılımı yüklemeyi ve güncellemeyi Windows'a göre daha kolay hale getirir.

Linux ve Windows

Çok çeşitli Linux dağıtımları ve çok çeşitli paket yöneticileri vardır. Linux, açık kaynaklı yazılımdan oluşturulmuştur; bu, her Linux dağıtımının, istenen kitaplık sürümleri ve derleme seçenekleriyle kendi yazılımını derlemesi anlamına gelir. Derler Linux uygulamaları genellikle her dağıtımda çalışmaz - çalışsalar bile, rakip paket biçimleri yüklemeyi engelleyebilir. Bir Linux uygulamasının web sitesini bulursanız, büyük olasılıkla farklı paket biçimleri ve Linux için çeşitli indirme bağlantıları görürsünüz. dağıtımlar – uygulamanın web sitesinin önceden derlenmiş sürümler sağladığı varsayılarak. Uygulama size kaynak kodu indirmenizi ve kendiniz derlemenizi söyleyebilir.

Yazılım Depoları

Linux kullanıcıları, Windows kullanıcıları gibi normalde uygulamaların web sitelerinden uygulama indirip yüklemezler. Bunun yerine, her Linux dağıtımı kendi yazılım havuzlarını barındırır. Bu depolar, her Linux dağıtımı ve sürümü için özel olarak derlenmiş yazılım paketleri içerir. Örneğin, Ubuntu 12.04 kullanıyorsanız, kullandığınız depolar Ubuntu 12.04 için özel olarak derlenmiş paketleri içerir. Bir Fedora kullanıcısı, Fedora sürümleri için özel olarak derlenmiş paketlerle dolu bir depo kullanır.

Paket Yöneticileri

Bir paket yöneticisini mobil uygulama mağazası gibi düşünün - ancak uygulama mağazalarından çok önceleri vardı. Paket yöneticisine yazılımı yüklemesini söyleyin, uygun paketi yapılandırılmış yazılım havuzlarından otomatik olarak indirecek, kuracak ve kuracaktır - tüm bunları sihirbazlara tıklamanıza veya web sitelerinde .exe dosyalarını aramanıza gerek kalmadan. Bir güncelleme yayınlandığında, paket yöneticiniz uygun güncellemeyi fark eder ve indirir. Otomatik güncellemeleri almak için her uygulamanın kendi güncelleyicisine sahip olması gereken Windows'tan farklı olarak, paket yöneticisi, yazılım havuzlarından yüklendiğini varsayarak, yüklü tüm yazılımlar için güncellemeleri yönetir.

Paket Nedir?

Uygulamaların sisteme istedikleri her şeyi yapabilen .exe yükleyici dosyalarında geldiği Windows'un aksine, Linux özel paket formatları kullanır. Çeşitli paket türleri vardır - özellikle Debian ve Ubuntu'da DEB ve Fedora, Red Hat ve diğerlerinde RPM. Bu paketler aslında bir dosya listesi içeren arşivlerdir. Paket yöneticisi arşivi açar ve dosyaları paketin belirttiği konuma yükler. Paket yöneticisi hangi dosyaların hangi paketlere ait olduğunun farkında olmaya devam eder – bir paketi kaldırdığınızda, paket yöneticisi sistemdeki hangi dosyaların ona ait olduğunu tam olarak bilir. Windows'un yüklü bir uygulamaya hangi dosyaların ait olduğu hakkında hiçbir fikri yoktur - uygulama yükleyicilerinin yükleme ve kaldırma işlemlerini kendilerinin yönetmesine olanak tanır.

Paketler ayrıca paket kurulduğunda ve kaldırıldığında çalışan komut dosyaları da içerebilir, ancak bunlar genellikle sistem kurulumu için kullanılır ve dosyaları rastgele konumlara taşımaz.

Linux'a Yazılım Yüklemek

Linux'a yazılım yüklemek için paket yöneticinizi açın, yazılımı arayın ve paket yöneticisine yüklemesini söyleyin. Gerisini paket yöneticiniz yapacak. Linux dağıtımları genellikle paket yöneticisine çeşitli ön uçlar sunar. Örneğin, Ubuntu'da, Ubuntu Yazılım Merkezi, Güncelleme Yöneticisi, Synaptic uygulaması ve apt-get komutunun tümü, DEB paketlerini indirmek ve kurmak için apt-get ve dpkg kullanır. İstediğiniz herhangi bir yardımcı programı kullanabilirsiniz - sadece farklı arayüzler sağlarlar. Linux dağıtımınızın menülerinde genellikle basit, grafiksel bir paket yöneticisi bulacaksınız.

Güncelleme Gecikmeleri

Yeni Linux kullanıcılarının paket yöneticileri ve depolarda sıklıkla fark ettikleri bir şey, yeni yazılım sürümlerinin sistemlerine ulaşmasındaki gecikmedir. Örneğin, Mozilla Firefox'un yeni bir sürümü yayınlandığında, Windows ve Mac kullanıcıları onu Mozilla'dan alacak. Linux'ta, Linux dağıtımınız yeni sürümü paketlemeli ve bir güncelleme olarak göndermelidir. Linux'ta Firefox'un tercihler penceresini açarsanız, Firefox'un kendini otomatik olarak güncelleme yeteneğinin olmadığını fark edeceksiniz (Linux dağıtımınızın depolarından Firefox sürümünü kullandığınızı varsayarak).

Uygulamayı kendiniz de indirebilir ve kurabilirsiniz - örneğin Firefox'u doğrudan Mozilla'dan indirerek - ancak bu, yazılımı kaynaktan derlemeyi ve yüklemeyi gerektirebilir ve otomatik, merkezi güvenlik güncellemeleri gibi paket yöneticilerinin faydalarını ortadan kaldırır.

Firefox'un yeni sürümleri, güvenlik güncellemeleri içerdiklerinden bir öncelik olsa da, diğer uygulamalar bu kadar hızlı teslim edilemeyebilir. Örneğin, LibreOffice ofis paketinin büyük bir yeni sürümü, Linux dağıtımınızın mevcut sürümü için bir güncelleme olarak asla yayınlanmayabilir. Potansiyel istikrarsızlığı önlemek ve test için zaman tanımak için, bu sürüm, Linux dağıtımınızın bir sonraki büyük sürümüne kadar – örneğin Ubuntu 12.10 – dağıtımın yazılım havuzlarında varsayılan sürüm olduğunda mevcut olmayabilir.

Bu sorunu çözmek için, Arch Linux gibi bazı Linux dağıtımları, yazılımın yeni sürümlerinin ana yazılım havuzlarına gönderildiği "dönen yayın döngüleri" sunar. Bu sorunlara neden olabilir – masaüstü uygulamalarının yeni sürümlerini isteyebilirken, muhtemelen istikrarsızlığa neden olabilecek düşük seviyeli sistem yardımcı programlarının yeni sürümlerini umursamıyorsunuz.

Ubuntu, önemli paketlerin daha yeni sürümlerini eski dağıtımlara getirmek için backport deposunu sunar, ancak tüm yeni sürümler onu backport deposuna yapmaz.

Diğer Depolar

Linux dağıtımları önceden yapılandırılmış kendi depolarıyla birlikte gönderilirken, sisteminize başka depolar da ekleyebilirsiniz. Sahip olduğunuzda, o depodan yazılım havuzları yükleyebilir ve paket yöneticinizi kullanarak güncellemeleri alabilirsiniz. Eklediğiniz depo, Linux dağıtımınız ve paket yöneticiniz için tasarlanmış olmalıdır.

Örneğin Ubuntu, bireyler ve ekipler tarafından derlenen yazılımları içeren çok çeşitli kişisel paket arşivleri (PPA) sunar. Ubuntu, bu depolardaki paketlerin kararlılığı veya güvenliği için kefil değildir, ancak henüz Ubuntu deposunda olmayan paketleri indirmek veya mevcut paketlerin daha yeni sürümlerini indirmek için güvenilir kişilerden PPA'lar ekleyebilirsiniz.

Bazı üçüncü taraf uygulamalar da kendi yazılım havuzlarını kullanır. Örneğin, Google Chrome'u Ubuntu'ya yüklediğinizde, sisteminize kendi uygun deposunu ekler. Bu, Ubuntu'nun Güncelleme Yöneticisi ve standart yazılım yükleme araçları aracılığıyla Google Chrome güncellemelerini almanızı sağlar.